Dlaczego kot biega po domu w nocy?

Dlaczego kot biega po domu w nocy?

Biologia „nocnego szaleństwa” u kotów

  Jeśli mieszkasz z kotem, istnieje duża szansa, że znasz ten scenariusz. Jest środek nocy. W domu panuje cisza. Nagle rozlega się tupot łap, coś spada z półki, a po chwili kot przebiega przez mieszkanie z prędkością, która sugeruje, że właśnie bierze udział w kociej olimpiadzie. Kilka sekund później ląduje na łóżku. Czasem nawet na twojej twarzy. Wielu opiekunów zaczyna się wtedy zastanawiać, czy z kotem jest coś nie tak. W rzeczywistości najczęściej wszystko działa dokładnie tak, jak powinno. To nie „zepsuty kot”. To po prostu kot działający zgodnie ze swoją biologią.

  Koty domowe zachowały większość zachowań swoich dzikich przodków. Są zwierzętami krepskularnymi, czyli najbardziej aktywnymi o zmierzchu i o świcie. W naturze właśnie wtedy pojawia się najwięcej potencjalnych ofiar – małych gryzoni czy ptaków. Ewolucyjnie to moment, w którym polowanie daje największą szansę sukcesu. Mózg kota jest więc zaprogramowany tak, aby w tych godzinach zwiększać aktywność.

  W środowisku domowym sytuacja wygląda jednak trochę inaczej. Kot nie musi polować, żeby zdobyć jedzenie. Miseczka pojawia się sama. W ciągu dnia często nie dzieje się też wiele interesującego – opiekunowie są w pracy, mieszkanie jest spokojne, a kot przesypia większość godzin. Problem polega na tym, że energia i instynkt łowiecki nigdzie nie znikają.
  Kiedy wieczorem lub w nocy organizm kota „przypomina sobie”, że jest pora aktywności, pojawia się potrzeba realizacji bardzo konkretnego schematu zachowania. Ten schemat jest u kotów niezwykle silny i wygląda mniej więcej tak: polowanie → złapanie ofiary → jedzenie → pielęgnacja → sen. To biologiczna sekwencja, która zamyka cykl łowiecki. Poniżej grafika z pełnym cyklem łowieckim kota.

  Jeśli w ciągu dnia kot nie miał okazji „polować”, jego układ nerwowy próbuje nadrobić brakujące elementy tego cyklu. Efekt widzimy właśnie w środku nocy. Bieganie przez mieszkanie, gwałtowne sprinty, skakanie na meble czy atakowanie poruszających się obiektów to w rzeczywistości zastępcza forma polowania.
  Pamiętajmy też, że kot nie robi tego złośliwie ani po to, żeby uprzykrzyć życie człowiekowi. Kot nie planuje nocnych ataków na twarz właściciela. On po prostu realizuje program zapisany w jego mózgu od milionów lat ewolucji. Dla kota nocny sprint przez mieszkanie jest czymś równie naturalnym jak dla człowieka poranna kawa.

Ciekawym aspektem jest również to, że wiele kotów w domach funkcjonuje w rytmie dopasowanym do ludzi tylko częściowo. W dzień śpią, kiedy opiekunowie są poza domem. Wieczorem zaczynają się aktywizować, ale jeśli nie dostaną wystarczającej stymulacji łowieckiej, ich organizm „odpala tryb polowania” dopiero w nocy.

  Dlatego tak wielu opiekunów doświadcza dokładnie tej samej sytuacji. Godzina druga, trzecia nad ranem i nagle kot przemienia się w sprintera, który z ogromną prędkością przemierza mieszkanie. Paradoksalnie oznacza to często coś pozytywnego. Kot jest zdrowy, ma energię i jego mózg działa tak, jak powinien. Wbrew pozorom większym sygnałem alarmowym byłby kot, który nigdy nie przejawia żadnych zachowań łowieckich.

  Jeśli więc twój kot w środku nocy urządza maraton przez mieszkanie, najprawdopodobniej nie próbuje cię doprowadzić do szaleństwa. Po prostu realizuje jeden z najbardziej podstawowych instynktów swojego gatunku – potrzebę polowania.

I właśnie dlatego o trzeciej nad ranem twój salon może nagle zamienić się w kocią sawannę. 🐈🌙

🧡 Martyna
Behawiorystka i opiekunka kotów
Założycielka CatZone-StrefaKotów